top of page
Zoeken

Eerste tandje? Zo verzorg je het melkgebit vanaf het begin.

Esther Haring
27 aug
4 minuten om te lezen

Eerste tandje? Zo verzorg je het melkgebit vanaf het begin.

Zodra het eerste tandje doorbreekt, begint de dagelijkse mondverzorging. Met een zachte tandenborstel, fluoridetandpasta (0-4 jaar) en een vaste routine leg je een goede basis voor een gezond melkgebit én het blijvende gebit.


Wanneer komt het eerste tandje door?

Bij veel kinderen breekt het eerste melktandje door tussen de 6 en 9 maanden. Meestal verschijnen eerst de twee middelste snijtanden in de onderkaak. Daarna volgen vaak de middelste snijtanden boven. Rond de leeftijd van 2 tot 2,5 jaar is het melkgebit doorgaans compleet: 12 tanden en 8 kiezen.

Ieder kind ontwikkelt zich in zijn eigen tempo. Eerder of later doorkomen hoeft dus niet direct iets te betekenen. Heb je vragen of maak je je zorgen? Bespreek dit gerust met de tandarts of mondhygiënist.


Begin meteen met poetsen

Zie je het eerste puntje van een tandje? Begin dan direct met poetsen. Nieuwe tanden hebben nog kwetsbaar glazuur en zijn extra gevoelig voor gaatjes.

Volgens het vernieuwde Nederlandse advies poets je vanaf het eerste tandje twee keer per dag met fluoridetandpasta (0-4 jaar). Gebruik tot en met 4 jaar 0,5 tot 1 cm peutertandpasta met 500-750 ppm fluoride; pas de hoeveelheid aan het aantal doorgebroken tanden aan. Vanaf 5 jaar gebruik je ongeveer 1 cm fluoridetandpasta (5-12 jaar) die past bij de leeftijd.

!! Tot 11 jaar kan een kind niet zelf de tanden poetsen en wordt dit door de ouders gedaan !!


Welke tandenborstel gebruik je?

Kies een kleine peutertandenborstel met zachte haren. Daarmee bereik je ook de achterkant van de tanden en de rand van het tandvlees. Een elektrische kindertandenborstel kan eveneens, zolang de borstelkop klein en zacht is.


Zo poets je de tanden van je baby of peuter


Leg een baby bijvoorbeeld op het aankleedkussen of bed, of neem je kind op schoot. Steun het hoofd zodat je goed in de mond kunt kijken. Bij een groter kind kun je schuin achter je kind gaan staan en het hoofd rustig tegen je aan laten rusten.

Poets zacht met korte horizontale bewegingen en neem de tandvleesrand mee. Werk in een vaste volgorde volgens de 3 B’s: Binnenkant, Buitenkant en Bovenop. Vergeet nieuw doorbrekende kiezen niet. Laat je kind, zodra het daar klaar voor is, zelf oefenen, maar poets gedurende de hele basisschoolperiode en in ieder geval tot 12 jaar minstens eenmaal per dag na.



Maak van poetsen een vertrouwd ritueel

Een vaste volgorde en een herkenbaar moment maken poetsen gemakkelijker. Houd het luchtig: zing een kort liedje, laat je kind een tandenborstel kiezen of poets samen voor de spiegel. Ook als je kind tegenstribbelt, helpt het om rustig en consequent te blijven.


Drinken: liever een open beker dan een fles

Leer je kind vanaf ongeveer 9 maanden drinken uit een open beker. Langdurig sabbelen aan een fles of antilekbeker met sap, siroop, drinkyoghurt of melkproducten vergroot de kans op gaatjes, zeker ’s nachts wanneer er minder speeksel is.

Geef na het poetsen voor het slapen niets meer te eten of te drinken. Water mag wel. Beperk voor kinderen tot en met 4 jaar het totaal bij voorkeur tot maximaal vijf eet- en drinkmomenten per dag en houd ongeveer twee uur rust tussen die momenten.


Duim of speen?

Zuigen is normaal bij baby’s. Een speen is meestal makkelijker af te leren dan duimzuigen, omdat je de speen kunt wegnemen. Probeer duim- of speenzuigen tijdig af te bouwen, ruim voordat de blijvende tanden doorbreken. Langdurig zuigen kan de stand van tanden en kaken beïnvloeden.


Waarom is het melkgebit zo belangrijk?

Melktanden zijn nodig om te bijten, kauwen, spreken en slikken. Ze begeleiden ook de groei van gezicht en kaken en houden ruimte vrij voor het blijvende gebit. Gaatjes of ontstoken tandvlees kunnen pijn geven en leiden tot slechter eten, slapen en algemeen welbevinden. Een gezond melkgebit is daarom allesbehalve tijdelijk onbelangrijk.


Wanneer voor het eerst naar de tandarts?

Neem je kind mee zodra het eerste tandje doorbreekt, bijvoorbeeld wanneer je zelf voor controle komt. Zo raakt je kind op een ontspannen manier vertrouwd met de praktijk. Je krijgt meteen advies over poetsen, voeding en wat passend is voor de mond van jouw kind.

Mondzorg voor kinderen tot 18 jaar wordt vanuit de basisverzekering vergoed, met enkele uitzonderingen zoals orthodontie. Voor kinderen geldt hierbij geen eigen risico.


Kort samengevat

  • Begin met poetsen zodra het eerste tandje zichtbaar is.

  • Poets vanaf het eerste tandje twee keer per dag met fluoridetandpasta.

  • Gebruik tot en met 4 jaar peutertandpasta met 500-750 ppm fluoride.

  • Kies een kleine tandenborstel met zachte haren.

  • Poets in de volgorde Binnenkant, Buitenkant en Bovenop.

  • Poets als ouder minstens eenmaal per dag na tot ongeveer 12 jaar.

  • Geef na het avondpoetsen alleen nog water.

  • Neem je kind vanaf het eerste tandje mee naar de tandarts.


Over dit artikel

Gecontroleerd door: Esther Haring, tandarts

Laatst bijgewerkt: augustus 2026


Bronnen

Dit artikel geeft algemene informatie en vervangt geen persoonlijk advies van een tandarts of mondhygiënist.

Foto's en illustraties: © Ivoren Kruis.

 
 
 

Opmerkingen

Het is niet meer mogelijk om opmerkingen te plaatsen bij deze post. Neem contact op met de website-eigenaar voor meer info.
bottom of page